4 Comments

အစၥလာမ္ဘာသာႏွင္႔ၿမန္မာနဳိင္ငံ

အစၥလာမ္ဘာသာႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ

အစၥလာမ္ဘာသာစတင္၀င္ေရာက္ပုံ

အစၥလာမ္ဘာသာသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသုိ႔ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း(၁၀၀၀)ေက်ာ္ (၁၂၀၀) ခန္႔ကစ၍ အုပ္စုလိုက္လည္းေကာင္း၊တစ္ဦးခ်င္းႏွစ္ဦးခ်င္းအားျဖင့္လည္းေကာင္း ပ်ံ႕ႏံွ႔၀င္ ေရာက္ ခဲ့ပါသည္။ သမုိင္း အေထာက္အထားမ်ားအရ အစၥလာမ္ဘာသာ ျမန္မာ ႏိုင္ငံသုိ႔ စတင္ေရာက္႐ွိလာခဲ့ပုံမွာ ျပည္ပ အစၥလာမ္သာသနာျပဳမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံသုိ႔ လာေရာက္ သာသနာျပဳ သျဖင့္ ေရာက္႐ွိလာခဲ့ျခင္းမ်ဳိးမဟုတ္ပါ။ျမန္မာႏိုင္ငံသုိ႔ အစၥလာမ္ ဘာသာေရာက္ ႐ွိလာပုံႏွင့္ပတ္သက္၍ေအာက္ပါသမုိင္းမွတ္တမ္း အေထာက္အထားမ်ားအရ ေလ့လာသိ႐ွိပါ သည္။
ေအဒီ ၁၄-ရာစုႏွစ္မ်ားအတြင္း စုမားၾတား၊ ဂ်ာဗား၊ မာလာယု ကၽြန္းဆြယ္မ်ား မွ တစ္ဆင့္ အာရဗ္ကုန္သည္မ်ားသည္ ၿမိတ္ၿမိဳ႕သုိ႔ ေရာက္႐ွိေနၾကၿပီးျဖစ္သည္။ (ဦးခင္ေမာင္ႀကီး   ျမန္မာျပန္၊ ေမာရစ္ေကာလစ္ေရး Into Hidden Burma စာ-၂၁၁ေအဒီ ၇၀၀ ႏွင္႔ ၁၅၀၀ အၾကားတြင္ အေနာက္တိုင္းမွ အာရဗ္ကုန္သည္၊ ပါ႐ွင္းကုန္ သည္ႏွင့္ ေရာမကုန္ သည္တုိ႔သည္ မိမိတုိ႔ ပင္ရင္းတုိင္းျပည္မ်ားမွ ႐ြက္သေဘၤာမ်ားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပင္လယ္ကမ္း႐ိုး တန္းကုိ လည္း ေကာင္း၊ ယင္းကုိေက်ာ္လြန္ကာ အေ႔႐ွဘက္ တ႐ုတ္ျပည္ ကမ္းေျခသုိ႔ လည္းေကာင္း ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးအတြက္ေရာက္႐ွိခဲ့ၾကသည္။ရမ္းၿဗဲကၽြန္း အနီး ပ်က္စီးေသာ အာရဗ္ သေဘၤာ ႐ွိ မြတ္စလင္မ္တုိ႔သည္ ထုိအခါက ပင္ ရမ္းၿဗဲ ကၽြန္းတြင္ အေျခခ်ေန ထိုင္ခဲ့ေၾကာင္း   ေတြ႕ရေပသည္။

ရခိုင္ဘုရင္ မဟာတုိင္စႏၵလက္ထက္ ေအဒီ ၇၈၈-၈၁၀ တြင္ ရမ္းၿဗဲကၽြန္းအနီး သေဘၤာ မ်ားစြာပ်က္စီးခဲ့ေၾကာင္း အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ သေဘၤာသားမ်ားအား ရခိုင္ျပည္မ သုိ႔ပုိ႔ ကာ ေက်းရြာ မ်ား တြင္ အတည္တက် ေနရာခ်ထားေပးခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရ၏။ ျမန္မာ ႏိုင္ ငံပင္လယ္ဆိပ ္ကမ္းၿမိဳ႕မ်ားျဖစ္ေသာ ေက်ာက္ျဖဴ၊ ပုသိမ္၊ သန္လ်င္၊ မုတၱမ၊ ၿမိတ္ စသည္တုိ႔ တြင္ အလားတူ သေဘၤာမ်ားပ်က္ျပားျခင္းဆုိင္ရာအေၾကာင္းအရာမ်ားမွာ အခ်ိန္ ကာလ ေစာစြာ ကပင္ ရွိခဲ့သည္။ မြန္ႏွင့္ျမန္မာ ရာဇ၀င္မ်ားႏွင့္ အခ်ဳိ႕ေသာဘုရား သမုိင္း မ်ား တြင္ သေဘၤာပ်က္ စစ္သားမ်ား၊ ကုန္သည္မ်ား၊ သေဘၤာသားမ်ားအေၾကာင္း ေရးသား ထားသည္ကုိ ေတြ႕႐ွိရပါသည္။

ထုိ႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပင္လယ္ကမ္း႐ိုးတန္းတစ္ေလွ်ာက္ အစၥလာမ္ဘာသာ ဒါရ္ဂါ မ်ားေခၚ သူေတာ္စင္မ်ား၏ ဂူဗိမာန္မ်ားက သက္ေသခံေနသည္။ (၁၈၇၉-ခုႏွစ္ ၿဗိတိသွ် ဘားမား   ေဂဇက္ကုိ ကုိးကား၍ ဆရာခ်ယ္ေရး ဗမာမြတ္စလင္မ္ ေ႐ွးေဟာင္း အတၳဳပၸတၱိ စာ-၁၆) သကၠရာဇ္ ၈-ရာစုအတြင္းက ပုဂံဘုရင္ပိတ္သုံမင္းလက္ထက္ သထုံ၊ မုတၱမေဒသမ်ားသုိ႔ အာရဗ္ကုန္သည္မ်ား ေရာက္႐ွိ၀င္ထြက္ သြားလာေလ့႐ွိေၾကာင္း အာရဗ္သေဘၤာမ်ားသည္ အေနာက္ဘက္ ဒမတ္စတကတ္ကၽြန္းမွ အေ႔႐ွအိႏၵိယ ကၽြန္းစု မ်ားႏွင့္ တ႐ုတ္ျပည္မအထိ အာရဗ္မ်ား ခရီးေပါက္ေရာက္ၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထား သည္။ (ဦးၾကည္၊ ဘီေအ၊ ရာဇ၀င္ ဂုဏ္ထူး ေရး၊ ျမန္မာရာဇ၀င္မွသိေကာင္းစရာမ်ား၊ စာ ၁၅၆-၁၅၇) တပင္ေ႐ႊထီးလက္ထက္ သကၠရာဇ္ ၈၉၇ က ဟံသာ၀တီသုိ႔ စစ္ခ်ီရာ ပသီကုလားပန္းေသးတုိ႔ တစ္ဖက္မွ တိုက္ခိုက္ ခုခံျခင္း (မွန္နန္းရာဇ၀င္(ဒုတိယတြဲ) စာ ၁၈၆) အရလည္းေကာင္း သမုိင္းသုေတသီ ပညာ႐ွင္ မ်ား၏ ေရးသားျပဳစုထားေသာ မွတ္တမ္းမ်ားအရ အစၥလာမ္ဘာသာသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သုိ႔ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၀၀၀ ေက်ာ္ ၁၂၀၀ ခန္႔မွစ၍ ေရာက္႐ွိ အေျခခ် ေနထိုင္ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိ႐ွိရပါသည္။

ျပန္႔ႏွံ႔ပုံ

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း အစၥလာမ္ဘာသာ ျပန္႔ႏွံ႔ပုံကုိ ေလ့လာခဲ့ရာ ေအဒီ ၈-ရာစုႏွင့္ ၁၆-ရာစုအတြင္း ပါ႐ွန္းႏွင့္ အာရဗ္သေဘၤာမ်ား ေရေၾကာင္းသြားလာျခင္းသည္ အေ႔႐ွဖ်ား ပင္လယ္ မ်ားတြင္ လႊမ္းမုိးခဲ့သည္။ ၎ျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရာင္း၀ယ္ေရးစခန္း မ်ားသုိ႔ လည္း ပါ႐ွန္ႏွင့္ အာရဗ္ကုန္သည္တုိ႔ အေျခခ်ေနထိုင္ခဲ့သည္။ ေအဒီ ၁၆၆၀ တြင္ အိႏၵိယ ျပည္ ၌ ႐ွာဂ်ဟန္ ဘုရင္ ကြယ္လြန္ခဲ့ရာ သားေတာ္ ႐ွာ႐ႈဂ်ာသည္ ေနာင္ေတာ္ ၾသရန္အဇစ္ႏွင့္ နန္းလုခဲ့ရာ အေရးနိမ့္သျဖင့္ ရခိုင္ဘုရင္ စႏၵသုဓမၼမင္း (၁၆၅၂-၁၆၈၄)ထံ အကူအညီေတာင္း ခုိ၀င္လာခဲ့ သည္။ စႏၵသုဓမၼမင္းအား ကတိမတည္ဟုဆုိရာ ႐ွာ႐ႈဂ်ာက ပုန္ကန္ခဲ့ရာ ႐ွာ႐ႈရ်ာက်ဆုံးခဲ့ၿပီး သူ၏ အေျခြအရံမ်ားကမန္(ေလးသည္ေတာ္)တုိ႔အား ရခိုင္ ဘုရင္၏ ကုိယ္ရံေတာ္ တပ္ဖြဲ႕ ခန္႔ထားခဲ့သည္။

စႏၵ၀ိဇယ (၁၇၁၀-၁၇၃၁)လက္ထက္က်မွ ထုိကမန္တုိ႔အား ႏွိပ္ကြပ္ခဲ့သည္။ မ်ားစြာ ေသာ ကမန္တုိ႔အား ရမ္းၿဗဲကၽြန္း၊ စစ္ေတြအနီး သင္းဂနက္၊ သာယာကုန္းေက်း႐ြာမ်ားသုိ႔ ပုိ႔ ထား ခဲ့ သည္။ ရခိုင္ ျပည္နယ္ ကမန္မြတ္စလင္မ္တုိ႔အျပင္ စစ္ေတြၿမိဳ႕ အေ႔႐ွပိုင္းေဒသ မ်ား၊ ရမ္းၿဗဲကၽြန္းႏွင့္ သံတြဲ တစ္၀ိုက္တြင္ တုိင္းရင္းသားျဖစ္ၾကေသာ အစၥလာမ္ဘာသာ ကုိးကြယ္ သည့္ရခိုင္မ်ားအႏွံ႔အျပား႐ွိေနသည္။

၁၅၃၉ ေအဒီတြင္ တပင္ေ႐ႊထီး ပဲခူးကုိ တိုက္ခိုက္ခဲ့စဥ္ ၁၅၉၉ ေအဒီတြင္ ေတာင္ငူ ဘုရင္ ပဲခူးကုိ တိုက္ခိုက္ခဲ့စဥ္တြင္ ဖမ္းဆီးရမိေသာ မြတ္စလင္မ္မ်ား ၁၅၄၇ ေအဒီတြင္ တပင္ေရႊထီး ၿမိဳ႕ေဟာင္းၿမိဳ႕ကုိ ၀င္တိုက္ခဲ့စဥ္ႏွင့္ ၁၇၀၇ ေအဒီတြင္ စေနမင္း၏ အရာ႐ွိမ်ား သံတြဲ ကုိ တုိက္ခိုက္ခဲ့စဥ္ ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ေသာ မြတ္စလင္မ္မ်ား၊ ၁၆၁၃ ေအဒီတြင္ အေနာက္ ဘက္ လြန္မင္း သန္လ်င္ကုိ တိုက္ခိုက္ခဲ့စဥ္ သန္လ်င္ၿမိဳ႕ က်ၿပီးစအခါ ဒီဗရစ္တုိ၏ ေနာက္ လိုက္ မြတ္စလင္မ်ား (သုိ႔မဟုတ္) စစ္ပြဲၿပီးစ အခ်ိန္ေနွာင္းမွ ေရာက္႐ွိလာေသာ သေဘၤာမ်ား မမြတ္စလင္ မ်ားအား ေ႐ႊဘုိခ႐ိုင္၊ ေျမဒူး၊ စစ္ကိုင္းခ႐ိုင္၊ ပင္းယႏွင့္ ခံလူး၌လည္းေကာင္း၊ ေက်ာက္ဆည္ခ႐ိုင္ လက္ပံ၌လည္းေကာင္း၊ ရမည္းသင္းခ႐ိုင္ ယင္းေတာ္တုိ႔၌ လည္းေကာင္း   ေနရာခ် ထားခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။

ဘုိးေတာ္ဘုရားလက္ထက္ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၁၆၃-ခုႏွစ္ (၁၈၀၁ ေအဒီ) နယုန္လျပည့္ေက်ာ္ ၂-ရက္တြင္ ေ႐ႊတိုက္ပုရပိုက္မွ ေက်ာက္တစ္လုံးကုိ ဗုိလ္မင္းရဲလွ ေက်ာ္ထင္ ေရးကူးေသာ စစ္တမ္းတြင္ ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၀၆၀ မွ ၁၀၇၆ အထိ နန္းစံေသာ အင္း၀ စေနမင္း လက္ထက္တြင္ ရခိုင္ဘက္မွ ၀င္ေရာက္လာေသာမြတ္စလင္ ၃၀၀၀ ေက်ာ္အား ျမန္မာသကၠရာဇ္ ၁၀၇၀ (၁၇၀၉ ေအဒီ)တြင္ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ ၁၂-ေနရာ ၌ ေနရာခ်ထားခဲ့ေၾကာင္းေတြ႕ရသည္။

(၁) ေတာင္ငူ (၂) ရမည္းသင္း (၃) ေညာင္ရမ္း (၄) ယင္းေတာ္ (၅) မိတၳီလာ (၆) ပင္းတလဲ (၇) တဘက္ဆြဲ (၈) ေဘာဓိ (၉) သာစည္ (၁၀) စည္ပုတၱရာ (၁၁) ေျမဒူး (၁၂) ဒီပဲယင္းစသည္တုိ႔တြင္ျဖစ္သည္။

အထက္ေဖာ္ျပပါအတုိင္း အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္တုိ႔သည္ အာရဗ္သေဘၤာမ်ားပ်က္၍ ၀င္ေရာက္ ေနထိုင္ခဲ့ျခင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ အာရဗ္ပါ႐ွန္ကုန္သည္မ်ား ကူးသန္း ေရာင္း၀ယ္  ေရးစခန္း မ်ား ဖြင့္လွစ္ခဲ့ျခင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ေရၾကည္ရာ ျမက္ႏုရာသုိ႔ ေ႔႐ႊေျပာင္းေန ထိုင္ခဲ့ျခင္းျဖင့္လည္းေကာင္း ပ်ံ႕ႏွံ႔လာခဲ့ေၾကာင္း သိ႐ွိရသည္။ ၁၉၉၃-ခုႏွစ္ ေကာက္ယူ ရ႐ွိသည့္ သန္းေခါင္း စာရင္းအရ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပည္နယ္ တုိင္းမ်ား တြင္ လူဦးေရ ၁၆,၂၀,၂၃၃ ဦး ႐ွိသျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူဦးေရ၏ ၃ ဒႆမ ၇၉ % မွ်႐ွိေလသည္။ အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္မ်ား တစ္ေန႔ ငါးႀကိမ္ ၀တ္ျပဳႏိုင္ရန္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ ဗလီေက်ာင္း ၁၇၁ေက်ာင္းႏွင့္ တစ္ႏိုင္ငံလုံးတြင္ဗလီ၀တ္ေက်ာင္းေပါင္း ၂,၂၆၆ ခန္႔႐ွိပါသည္။

မွတ္ခ်က္။    ။နဳိင္ငံေတာ္အစုိးရကထုတ္ေဝေသာ(စာမူခြင္႔ၿပဳခ်က္-၃၄ /၉၇(၃)၊ပထမအၾကိမ္ပုံႏွိပ္) ေသာ သာသနေရာင္ဝါထြန္းေစဖုိ႔ စာအုပ္စာမ်က္ႏွာ (၆၅-၆၈)မွ ကူး ယူေဖၚ ၿပၿခင္းၿဖစ္ပါသည္။

xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

၁၇၅၀ ခုေလာက္က ေဆာက္လုပ္ခဲ႔ေသာ စစ္ေတြဗုေဒၵၚေမာ္ကန္ မြတ္ဆလင္ဗလီႏွင္႔ဂူ

Image
Historic Budder Mukam built on the southern side of Akyab Island in 1750 in memory of the eminent Saint Allama Shah

4 comments on “အစၥလာမ္ဘာသာႏွင္႔ၿမန္မာနဳိင္ငံ

  1. Wonderful beat ! I wish to apprentice while you amend your

    web site, how could i subscribe for a blog site? The account aided me
    a

    acceptable deal. I had been a little bit acquainted of this your broadcast offered bright clear

    concept

  2. I do not know if it’s just me or if everyone else encountering issues with your
    blog. It appears as though some of the text within your posts are running off the screen. Can somebody else please comment
    and let me know if this is happening to them as well?
    This might be a issue with my browser because I’ve had this happen before.
    Many thanks

  3. Woah! I’m really digging the template/theme of this website.
    It’s simple, yet effective. A lot of times it’s challenging to get that “perfect balance”
    between usability and visual appeal. I must say you have done a
    superb job with this. Additionally, the blog loads super quick for me on Internet
    explorer. Superb Blog!

  4. Yes! Finally something about michael kors handbag deal news for sale.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: