Leave a comment

၁၁၅ ႏွစ္ေက်ာ္သက္တမ္းရွိ သမုိင္းဝင္ဂုတ္ထိပ္တံတား

image

ျမန္ဂုဏ္ေဆာင္

ရွမ္းျပည္နယ္ (ေျမာက္ပိုင္း) ေနာင္ခ်ဳိၿမိဳ႕အနီးရွိ ဂုတ္ထိပ္ တံတား (Goteik Viaduct) သည္ ေရွးအက်ဆံုး သက္တမ္း ၁၁၅ ႏွစ္ရွိေသာ ေတာင္ၾကား ျဖတ္ မီးရထား လမ္း တံတားျဖစ္သည္။ မႏၲေလး-လား႐ိႈး သြားလမ္း ေနာင္ခ်ဳိဘူတာ အလြန္ ခုနစ္မိုင္အကြာတြင္ တည္ရွိၿပီး ျပင္ဦးလြင္ႏွင့္ လား႐ိႈးၿမိဳ႕ႏွစ္ၿမိဳ႕ၾကား တံတားျဖစ္သည္။

The World Largest Trestle ျမင္းခံုးတံတား ျဖစ္ၿပီး Trestle စတီး သံမဏိသံေခ်ာင္းမ်ားျဖင့္ ေထာက္ခံ တည္ေဆာက္ထားေသာ တံတားျဖစ္သည္။ အဂၤလိပ္အင္ဂ်င္နီယာ ဆာအာသာရန္ဒယ္က စတာလင္ ေပါင္ ၁၁ဝဝဝဝ အကုန္အက်ခံ၍ သံမဏိတိုင္ ၁၆ တိုင္၊ ေပအရွည္ ၂၂၆ဝ ကို ၁၈၉၉ ခုႏွစ္တြင္ စတင္တည္ ေဆာက္ခဲ့ရာ ၁၉ဝဝ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အၿပီးသတ္ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ၁၉ဝ၃ ခုႏွစ္မွ စတင္အသံုးျပဳႏိုင္ခဲ့သည္။

ကမၻာေပၚတြင္ အျမင့္မားဆံုးရထား လမ္းျဖစ္လာမည့္ ဂုတ္ထိပ္တံတားကို တာဝန္ယူတည္ေဆာက္ရန္ ၿဗိတိသွ် အစိုးရက အေမရိကန္ႏိုင္ငံ ပင္ဆဲလ္ ေဗးနီးယားႏွင့္ ေမရီလန္းစတီးကုမၸဏီ တို႔ကိုငွားရမ္းခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ တံတားႀကီးကို ဦးစီးတည္ေဆာက္သူမွာ ျမန္မာ့မီးရထား ဌာနမွ အင္ဂ်င္ နီယာ Sir Arthur Rendel ႏွင့္ ၿဗိတိသွ်၊ ျမန္မာအင္ဂ်င္နီယာမ်ား သာျဖစ္သည္။ တံတားအတြက္ အသံုးျပဳေသာပစၥည္းကို အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ မွ တိုက္႐ိုက္မွာယူတင္သြင္းခဲ့သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတားႀကီး၏ ပံုစံဒီဇိုင္းကို ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံမွ ဆာေအအမ္ရင္းဒဲလ္အင္ ကုမၸဏီက ေရးဆြဲခဲ့သည္။

တံတားႀကီးကို ေထာက္ပင့္ထားေသာ သံတိုင္မ်ားအနက္ အျမင့္ဆံုးတိုင္ သည္ ေပ ၈၂ဝ ျမင့္၍ အနိမ့္ဆံုးသံတိုင္မွာ ၄၅ ေပ ျမင့္သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတားႀကီး၏ ထူးျခားမႈ ဝိေသသ မွာ အျခားေသာတံတား ႀကီးမ်ားကဲ့သို႔ ျမစ္၊ ေခ်ာင္းမ်ားကိုျဖတ္ေက်ာ္တည္ေဆာက္ထားျခင္းမဟုတ္ဘဲ လွ်ဳိႀကီးႏွစ္ခုကို ျဖတ္သန္းတည္ေဆာက္ ထားျခင္း သာျဖစ္သည္။ တံတားတစ္ခုလံုး သံ၊ သံမဏိ ၄၃၁၁တန္၊ သံမိႈေပါင္း တစ္သန္း၊ ေပါင္ခ်ိန္ တန္ ၁၁၃၂ဝဝ အသံုးျပဳထားသည္။ တံတားတိုင္ေပါင္း ၁၆ တိုင္ျဖစ္ရာ တံတားႀကီး၏ အလယ္တိုင္မ်ားအနက္ တံတားတိုင္ အမွတ္ (၈)ႏွင့္ (၉)တို႔က အျမင့္ဆံုး ျဖစ္သည္။

အဆိုပါဂုတ္ထိပ္တံတားႀကီးသည္ ဒုတိယကမၻာ စစ္ ကာလ အတြင္း မဟာမိတ္တို႔၏ ေျမလွန္စနစ္ေၾကာင့္ ဖ်က္ဆီးျခင္းခံခဲ့ရၿပီး တိုင္အမွတ္ (၂)ႏွင့္ (၅)တို႔ ပ်က္စီးသြားခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ဖက္ဆစ္ဂ်ပန္တို႔က ျပန္လည္ ဆုတ္ခြာခ်ိန္တြင္ ဂုတ္ထိပ္တံတား၏ အျမင့္ဆံုး တိုင္မ်ားျဖစ္ေသာ တံတားအလယ္တိုင္ ေလးတိုင္ ကို ဗံုးခြဲဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။ တိုင္အမွတ္ (၁၁) က ေအာက္ ေျချပတ္ ခဲ့ၿပီး တိုင္အမွတ္ (၁ဝ) ႏွင့္ (၁၂)တို႔မွာ ၿပိဳလဲ ပ်က္စီးခဲ့ရသည္။ ထိုတိုင္မ်ားေပၚတြင္ တပ္ဆင္ထား ေသာ ေပ ၁၂ဝ စီရွည္သည့္ ေပါင္းကူးတံတား သံေပါင္ ေလးခု လည္း ေျမခခဲ့ရသည္။

၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ျမန္မာႏုိင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးေနာက္ ပ်က္စီးေနေသာ ဂုတ္ထိပ္တံတားႀကီးကို ျမန္မာ့မီး ရထားဌာနက ျပန္လည္ျပင္ဆင္ခဲ့သည္။ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ေမလမွစတင္၍ ဂုတ္ထိပ္တံတား ျပန္လည္ျပင္ဆင္မႈ လုပ္ငန္းကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့ရာ ပစၥည္းရွားပါးမႈ၊ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရး ခက္ခဲမႈတို႔ေၾကာင့္ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ တြင္ ျပန္လည္ျပင္ဆင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား ၿပီးစီးႏိုင္ခဲ့သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတား ျပန္လည္ျပင္ဆင္မႈ အတြက္ ႏိုင္ငံေတာ္မွ ေငြက်ပ္ ၃၂ သိန္း ကုန္က်ခဲ့သည္။

တံတားကို ရွမ္းဘာသာျဖင့္ ‘ငုပ္ထိပ္’မွ ‘ဂုတ္ထိပ္’တံတား ဟူ၍ အမည္တြင္လာသည္။ သီေပါၿမိဳ႕နယ္တြင္ ဟိုကြက္ အမည္ျဖင့္ ရြာတစ္ရြာရွိရာ ဟိုကြက္ ဟူေသာအမည္သည္ ထိုေနရာတြင္ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ငုပ္လွ်ဳိးကြယ္ေပ်ာက္သြား သည္ကိုအစြဲျပဳ၍ ေခၚဆိုသည္။ ထိုဟုိကြက္ေက်းရြာအနီးတြင္ နမ္းပေဆးျမစ္သည္ ေျမႀကီးထဲသို႔ ငုပ္လွ်ဳိးသြားၿပီး အျခားတစ္ေနရာေရာက္မွ ျမစ္ေၾကာင္း ျပန္ေပၚလာသျဖင့္ နမ္းပေဆးျမစ္ ငုပ္သြား သည့္ ထိပ္ေနရာဟူ၍ရည္ရြယ္ေသာ ထိုေနရာကို ငုပ္ထိပ္ေက်းရြာဟုေခၚဆိုခဲ့သည္။ ကာလေရြ႕လ်ားလာေသာအခါ ‘ငုပ္ထိပ္’မွ ‘ဂုတ္ထိပ္’ျဖစ္ လာ သည္ဟူ၍ ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္း အတြဲ (၃) တြင္ ရည္ၫႊန္းထားသည္။

တံတားတည္ေဆာက္မႈနည္းပညာအဆင့္ျမင့္မႈ၊ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ လွပမႈတို႔ေၾကာင့္ ေခတ္ အဆက္ဆက္ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားေသာတံတားျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့အံ့ဖြယ္စာရင္းတြင္ ပါဝင္လာသည္။ အမိျမန္မာျပည္အတြက္ အျမင့္ဆံုးတံတား၊ ကမၻာ့ အႀကီးဆံံုး မီးရထားသံလမ္းတံတားျဖစ္ၿပီး သံလမ္း တံတား၊ ျမင္းခံုတံတားဟူ၍ မွတ္ေက်ာက္တင္ ေခၚဆိုေနၾက ဆဲျဖစ္သည္။ ေခတ္အဆက္ဆက္က ပ်က္စီးယိုယြင္းမႈမ်ားကို ထိန္းသိမ္းလာျခင္းေၾကာင့္ ယေန႔တုိင္ တည္ရွိၿပီး ကမၻာလွည့္ခရီးသည္မ်ား စိတ္ဝင္စားေသာေနရာတစ္ခုအျဖစ္ တည္ရွိေနသည္။

‘ဂုတ္ထိပ္တံတားကို ကားလမ္းလည္းေပါက္လာ တယ္။ ေနာက္လာတဲ့ လူ ေတြလည္း မ်ားမ်ားလာေတာ့ သံလမ္းေျပးယာဥ္ေတြ အဆင့္ျမႇင့္ေျပးဆြဲဖို႔တင္ဒါ ေခၚမယ္။ တင္ဒါကုမၸဏီေရြးခ်ယ္ၿပီးရင္ လုပ္ငန္း စလုပ္ျဖစ္ မယ္။ အခ်ိန္ကိုေတာ့ ဧၿပီလထဲမွာ မွန္းထား တယ္’ဟု ၎က ဆိုသည္။

‘ကြၽန္ေတာ္တို႔တာဝန္ရွိတဲ့သူေတြေတာင္ ဂုတ္ထိပ္တံတား အေပၚ တံတားႀကံ့ခိုင္ေရးစစ္ေဆးရင္ သံလမ္းေျပးကားနဲ႔ သြားတယ္။ အႏၲရာယ္မ်ားလြန္းလို႔ တံတားေပၚမွာ လူေလွ်ာက္လမ္းမရွိလို႔ ဟိုဘက္ ဒီဘက္ ရထားထြက္ လာရင္ ေျပးစရာေျမမရွိဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ခရီးသည္ေတြၾကည့္႐ႈဖို႔ ခြင့္ျပဳထားတဲ့ သံလမ္း ေျပး (RGC) နဲ႔ (RBE) ခရီးသည္ ၅ဝ စီးႏိုင္တဲ့ ကားရထား ယာဥ္အမ်ဳိး အစားကိုေျပးဆြဲၿပီး ခရီးသည္တစ္ဦးကို ငါးေထာင္ႏႈန္း နဲ႔ တစ္ရက္ကို ႏွစ္ႀကိမ္ ေခါက္တို အသြား၊ အျပန္ဆြဲေပးေနတယ္’ဟူ၍ ဆက္လက္ေျပာသည္။

ဂုတ္ထိပ္တံတားကို ျဖတ္သန္းၾကည့္႐ႈသူမ်ားက ႐ံုးဖြင့္ရက္ တြင္ လူဦးေရ ၂ဝဝ မွ ၅ဝဝ ခန္႔သာရွိၿပီး ႐ံုးပိတ္ရက္မ်ားတြင္ လူ ၈ဝဝ မွ ၁ဝဝဝ ခန္႔ လာေရာက္ လည္ပတ္ၾကေၾကာင္း မႏၲေလးတိုင္း ေဒသႀကီးတာဝန္ခံ (သြားလာေရး)က ေျပာသည္။ ကမၻာေက်ာ္ ဂုတ္ထိပ္တံတားေပၚ အထူးအစီအစဥ္ ျဖင့္ လူ ၂ဝ ဆံ့ RGC-110 ယာဥ္ျဖင့္ ပထမဆံုးေျပးဆြဲ မည္ဟု သိရသည္။ သံလမ္းျပဳျပင္ရာတြင္အသံုးျပဳေသာ RGC-110 တြဲေပၚတြင္ ဖုိက္ဘာထုိင္ခုံ တပ္ဆင္၍ ဂုတ္ထိပ္တံတားဝန္းက်င္ရွိ ႐ႈခင္းအလွမ်ား အလြယ္တကူ ၾကည့္႐ႈေလ့လာျခင္း၊ မွတ္တမ္းဓာတ္ပံု ႐ိုက္ျခင္းတို႔ျပဳ လုပ္ႏိုင္ရန္ စင္းလံုးငွားစနစ္ျဖင့္ ေျပးဆြဲ မည္ျဖစ္သည္။ ရထားတြဲ RGC-110 ကို အကာအရံမ်ားျဖင့္ လံုၿခံဳ စြာျပဳလုပ္ထားၿပီး လမ္းစနစ္၊ ဘရိတ္စနစ္ကိုလည္း ႀကံ့ခိုင္ေကာင္းမြန္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ထားသည္။

ယေန႔ေျပာင္းလဲလာေသာေခတ္အခ်ိန္ကာလတြင္ ႏိုင္ငံတကာကမၻာလွည့္ ဧည့္သည္ ေရႊဧည့္သည္မ်ား ဝင္ေရာက္မႈျမင့္မားသည္ႏွင့္အတူ ဂုတ္ထိပ္တံတား ဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းကုိ တိုးခ်ဲ႕ေဆာင္ရြက္ သြားရန္ ျမန္မာ့မီးရထား႐ံုးခ်ဳပ္ စီးပြားေရးဌာနမွ ေဆာင္ရြက္ သြားမည္။

အဆင့္ျမင့္ဝန္ေဆာင္မႈျပဳလုပ္ရာတြင္ သံလမ္းေျပး ယာဥ္ႏွင့္ အမ်ဳိးအစားအတြက္ ပုဂၢလိက ကုမၸဏီမ်ားကုိ တင္ဒါေခၚယူသြားမည္ျဖစ္သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတားႀကံ့ခိုင္မႈအပိုင္းတြင္လည္း လက္ရွိအေန အထားထက္ ပိုမိုႀကံ့ခိုင္မႈ ရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ၿပီး ၂ဝ၁၆ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ႏွစ္သစ္ကူးခ်ိန္တြင္ လုပ္ငန္း စတင္ရန္ ရည္မွန္းထားေၾကာင္း ျမန္မာ့မီးရထား႐ံုးခ်ဳပ္ စီးပြား ေရးဌာန တာဝန္ခံ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္မ်ဳိးက ၫႊန္းဆိုသည္။

‘တံတားေပၚ လမ္းေလွ်ာက္ခြင့္ကိုေတာ့ ပိတ္ထားတယ္။ ထိပ္နားကေန ေလ့လာခြင့္ေပးထားတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသားေတြအတြက္ သီးသန္႔ေျပးဆြဲေပးဖို႔ တုိင္းအမွတ္ (၃) မႏၲေလးၿမိဳ႕ ျမန္မာ့မီးရထားနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ပါတယ္’ဟု ရထားပို႔ေဆာင္ေရး ဝန္ႀကီး ဌာန ျမန္မာ့မီးရထားတိုင္း (၇)သြားလာေရး မန္ေနဂ်ာ ဦးေက်ာ္စိုးလင္းက ေျပာသည္။

မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး ျပင္ဦးလြင္ဘူတာမွ နံနက္ ၈ နာရီတြင္ ထြက္ခြာေသာ မီးရထားသည္ ပြဲေကာက္၊ ဝက္ဝံဘူတာမ်ားတြင္ ရပ္နားၿပီး ေနာင္ခ်ဳိ ဘူတာသို႔ နံနက္ ၁ဝ နာရီခြဲတြင္ ေရာက္ရွိသည္။ ရထားေပၚမွာ လိုက္ပါလာၾကေသာ ကမၻာလွည့္ဧည့္သည္မ်ား၊ ႏိုင္ငံျခားေရႊဧည့္သည္မ်ားက ရထားသံလမ္း တစ္ေလွ်ာက္ ေတာေတာင္စိမ့္စမ္းမ်ားကို ျဖတ္ေက်ာ္၍ ရထားသံလမ္းေဘး တစ္ဖက္တစ္ခ်က္က သဘာဝ႐ႈခင္းအလွကို ျမင္ေတြ႕ၾကရသည္။ ဓာတ္ပံု မွတ္တမ္း ရယူၾကသည္။ ေတာင္ဆင္းေတာင္တက္ အေကြ႕အေကာက္ တြင္ ေမာင္းႏွင္ေနေသာ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ားကိုလည္း ရံဖန္ရံခါျမင္ေတြ႕ၾက ရသည္။

ေနာင္ခ်ဳိမွထြက္ၿပီး (၇)မိုင္အလြန္ မိုင္တိုင္အမွတ္ (၄၆၃/ဝ၉)အေရာက္တြင္ ရင္သပ္႐ႈေမာဖြယ္ မိုးျပာေရာင္ ေကာင္း ကင္ေအာက္မွ ဂုတ္ထိပ္တံတား ရွည္ႀကီးကို ျမင္ေတြ႕ၾကရသည္။ လွပေသာေတာင္တန္းစိမ္းႀကီး ၿမိဳင္ႀကီးၾကား ေလထဲတြင္ လြင့္ေနဘိအလား ထင္မွတ္မွား ရေသာ ဂုတ္ထိပ္တံတားရွည္ႀကီးကို အေဝးကပင္ ျမင္ႏိုင္သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတားေပၚ အနီးကပ္ျမင္ကြင္း အလွက ရင္ေမာရင္ဖို သည္းထိတ္စရာပင္။

လား႐ိႈးၿမိဳ႕မွ အဆန္ရထားက ေနာင္ပိန္ဘူတာသို႔ မြန္းလြဲ ၁၂ နာရီခြဲတြင္ ဆိုက္ေရာက္သည္။ ေနာင္ပိန္ဘူတာရပ္စခန္းတြင္ ႏိုင္ငံျခားေရႊဧည့္သည္မ်ား ဆင္း၍ေလ့လာၾကသည္။ ရွမ္းျပည္နယ္ေက်းလက္ ျမင္ကြင္းမ်ားကို မွတ္တမ္း ဓာတ္ပံု႐ိုက္ၾကသည္။ ေနာင္ပိန္ဘူတာရပ္စခန္းတြင္ လား႐ိႈး-မႏၲေလးအစုန္ အမွတ္ (၁၃၂) ရထားျဖင့္ဆံုၾကသည္။ ရထားေပၚမွ ဂုတ္ထိပ္တံတားအလွကို ၾကည့္႐ႈမ်က္စိအရသာ ခံစားလိုၾကေသာ ခရီးသည္ ေရႊဧည့္သည္တို႔ႏွင့္ ဆံုၾက ျပန္သည္။ ျပင္ဦးလြင္၊ မႏၲေလးခရီးသြား ႏိုင္ငံျခားသား ဧည့္ သည္မ်ား ကား ေက်ာက္မဲ၊ သီေပါ၊ လား႐ိႈး ႏိုင္ငံျခားသားဧည့္သည္ မ်ားႏွင့္ ေနာင္ပိန္ ဘူတာတြင္ ဆံု၍ ခ်စ္ၾကည္ရင္းႏွီးမႈရယူၾကသည္။ ေနာင္ခ်ဳိဘူတာ မွ ေနာင္ပိန္ဘူတာထိ ၁၆ မိုင္အကြာကို ရထားခုတ္ေမာင္း ခ်ိန္ ၁ နာရီ ၁၅ မိနစ္ၾကာျမင့္သည္။ ဂုတ္ထိပ္တံတားတစ္ဖက္တစ္ခ်က္တြင္ ရထားကို ၁ဝ မိနစ္စီရပ္နားၿပီး ႐ႈခင္းအလွကို ခံစားေစသည္။

ဂုတ္ထိပ္တံတားရွည္ႀကီးေပၚ ျမန္မာ့မီးရထားျဖတ္စဥ္ အရွိန္ေလွ်ာ့ ၍ ျဖည္းညင္းစြာ ခုတ္ေမာင္းလာရာ လိုက္ပါလာေသာခရီးသည္မ်ားအတြက္ ၾကည္ႏူးေပ်ာ္ မဆံုးၾကပါ။ ပတ္ဝန္းက်င္အလွႏွင့္ မိခင္ျမန္မာျပည္၏ အလွတရားကို ရင္ဝယ္ပိုက္ေထြးခံစားခြင့္ရ၍ ျမန္မာျပည္ မွာေမြး၊ ျမန္မာျပည္မွာႀကီးျပင္းၿပီး ျမန္မာျဖစ္ရျခင္းကုိပင္ ဂုဏ္ယူပင့္သက္ျဖာမိၾကသည္။

ျပည္ပႏိုင္ငံျခားသားမ်ားက Goteik Viaduct တံတား၊ ငုပ္ထိပ္ တံတား၊ ျမင္းခံုတံတားဟူ၍ သိရွိၾကၿပီး ကမၻာ သိဂုတ္ထိပ္တံတား၏ အလွသည္ ျမန္မာျပည္၏ စစ္ေဘးစစ္ဒဏ္ကို ခံခဲ့ရသည္။ ကမၻာစစ္၏ ပထမ၊ ဒုတိယ ႏွစ္ႀကိမ္ ကိုလည္း ေက်ာ္လႊားခဲ့ရသည္။

စစ္ေဘးဒဏ္ခံႏိုင္ခဲ့ေသာ ပ်ဥ္းမငုတ္တိုပမာ ဂုတ္ထိပ္ တံတားႀကီး ကား ႏွစ္ရာခ်ီမွသည္ ႏွစ္ေထာင္ခ်ီသည့္တိုင္ အစဥ္ တည္တံ့ၿပီး ျမန္မာ တိုင္းရင္းသား ေသြးခ်င္းတို႔၏ ခိုင္ၿမဲေသာ ျပည္ေထာင္စုစိတ္ဓာတ္ႏွင့္ စည္းလံုး ညီၫြတ္မႈ ကုိ ေဖာ္ေဆာင္ေနမည္သာျဖစ္သည္။

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: