သမုိင္း

ဆဲဗင္ ဇူလုိင္

    ၁၉၆၂ မတ္လ(၂)ရက္ေန႔တြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္းေခါင္းေဆာင္ေသာ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီ အမည္ခံ သည့္ အာဏာ သိမ္းမႈ ကုိ မတ္လ (၄) ရက္တြင္ တကသ ၊ ရကသ ၊ဗကသ တုိ႕က ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ပူးတြဲေၾ…ကျငာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ မတ္လ (၆) ရက္ေန႔တြင္ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေခါင္းေဆာင္ ကုိခင္ေမာင္အုန္းက ေတာ္လွန္ေရး ေကာင္စီကုိ ေထာက္ခံေၾကာင္း လက္မွတ္ေရးထိုး ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဗကသမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္က အမႈေဆာင္ အစည္းအေဝးေခၚယူ၍ ဥကၠဌ ကုိခင္ေမာင္အုန္းကုိ ထုတ္ပယ္ ကာ ဒု-ဥကၠဌ ကုိသက္ကုိ ဥကၠဌ တင္ေျမာက္လုိက္ၾကသည္။ ထုိ႔ေနာက္ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီကုိ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ေၾကညာခဲ့သည္။ ၁၉၆၂ ေမလ(၉) ရက္ေန႔ တြင္ ဒတ္ခ်္ သံရုံး […]

ျမန္မာ့သမိုင္းႏွင့္ ေဘာလံုးပြဲ

ကေန႔ ကိုလမ္ဘီယာနဲ႔ အဂၤလန္ ေဘာလံုးကန္မယ္။ ဥေရာပအသင္းေတြမွာ မ်က္ႏွာျဖဴမဟုတ္တဲ့ ေဘာလံုးသမားေတြလည္း ပါတယ္။ ေနာက္မွေရာက္လာတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြနဲ႔ သူတို႔ ကိုလိုနီသိမ္းယူခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေတြကေန လာၾကတာ။ ၁။ မွတ္တမ္းမတင္မီကာလ ၂။ ပုဂံမင္းဆက္ (၈၄၉-၁၂၉၇) ၃။ ဘုရင့္ႏိုင္ငံငယ္မ်ား ၄။ ေတာင္ငူမင္းဆက္ (၁၅၁ဝ-၁၇၅၂) ၅။ ကုန္းေဘာင္မင္းဆက္ (၁၇၅၂-၁၈၈၅) ၆။ ျဗိတိသ်ွကိုလိုနီေခတ္ • ပထမအဂၤလိပ္-ျမန္မာစစ္ (၁၈၂၄-၁၈၂၆) • ဒုတိယအဂၤလိပ္-ျမန္မာစစ္ (၅-၄-၁၈၅၂ မွ ၂ဝ-၁၂-၁၈၅၂) • တတိယအဂၤလိပ္-ျမန္မာစစ္ (၇ မွ ၂၉ ႏိုဝဘၤာ ၁၈၈၅) • ဂ်ပန္ေခတ္ (၁၉၄၂-၁၉၄၅) ၇။ လြတ္လပ္ေရးရျခင္း ၄-၁-၁၉၄၈၊ • ၁၉၄၈-၁၉၆၂ ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီေခတ္၊ • ၁၉၆၂-၁၉၈၈ […]

Rangoon University Students’ Union building ယူနီယံေဟာင္းတေနရာ

Rangoon University Students’ Union building ယူနီယံေဟာင္းတေနရာ ေလးႏွစ္တိတိကေရးတဲ့စာ ၇-၇-၂ဝဝ၉ ဆဲဗင္း-ဇူလိုင္ေန႔ နယူးေဒလီ က ဆႏၵျပပြဲပံုကိုတင္စဥ္က ကြန္မင့္ေတြရတယ္။ ဘာအတြက္ ႕႕႕ တဲ့။ ဘာေႀကာင့္ပါလဲတဲ့။ ေမးခြန္းေတြက ဘာေၾကာင့္ ဆဲဗင္းဂ်ဴလိုင္မွာ ဆႏၵျပရသလဲကို ေမးၾကတာပါလား။ မဟုတ္ပါေစနဲ႔။ ေနာက္တေယာက္ကေတာ့ Encyclopedia မွာရွာၾကည့္လိုက္ေတာ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦကို ဒိုက္နမိုက္နဲ႔ ခြဲတယ္။ ေက်ာင္းသား ၁၅ ေယာက္ေသဆံုးၿပီး ၂၇ ေယာက္ ဒဏ္ရာရၾကတယ္လို႔ေတာ့ ေတြ႔ရတယ္။ ဟုတ္လားဆရာတဲ့။ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္ ၂ ရက္ေန႔မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေနဝင္းရ့ဲ ေတာ္လွန္ေရးေကာင္စီက စစ္အာဏာသိမ္းအျပီး ၆ ရက္အၾကာမွာ ေက်ာင္းသားအခြင့္အေရးေတြ ေတာင္းဆိုေနခဲ့ၾကတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကို ပစ္ခတ္ၿဖိဳခြင္းျပီး၊ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ အတြင္းရွိတဲ့ သမိုင္းဝင္ […]

ျမန္မာ့စြယ္စံုက်မ္းတြင္ ေဖာ္ျပ ထားေသာ “ ေမယုနယ္ျခားခ႐ိုင္ “

(၁၉၆၄ ခုႏွစ္တြင္ ပထမအႀကိမ္အျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဘာသာျပန္စာေပအသင္းက ထုတ္ေဝေသာ ျမန္မာ့ စြယ္စံုက်မ္း၊ စာေပဗိမာန္၏ ႐ုုပ္ျပဗဟုသုတဘဏ္၊ အတြဲ-၉၊ အပိုင္း-က တြင္ ပါရွိသည့္ “ေမယု နယ္ျခားခ႐ိုင္” ကို ျပန္လည္ ကူးယူေဖာ္ျပပါသည္။ ျမန္မာအစိုးရက ဘဂၤါလီဟု ေခၚဆို၍ ႏိုုင္ငံတကာ မီဒီယာမ်ားက ႐ိုဟင္ဂ်ာဟု ေဖာ္ျပေသာ လူမ်ိဳးစုုႏွင့္ ဆက္စပ္၍ ပထဝီေနာက္ခံႏွင့္ သမိုင္းအေျခအေနကို ေလ့လာႏိုင္ရန္ ထပ္ဆင့္ ေဖာ္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ သတ္ပံုႏွင့္ အသံုးအႏႈန္းမ်ားမွာ မူရင္းအတိုင္း ျဖစ္သည္။) ေမယုနယ္ျခားခ႐ိုင္သည္ နယ္ျခားအုပ္ခ်ဳပ္ေရးဌာနမွ တုိက္႐ိုက္အုပ္ခ်ဳပ္ရန္ ျပ႒ာန္းထားေသာ ခ႐ိုင္ျဖစ္၏။ နယ္ျခား အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ႏိုင္ငံအစုိးရက ျပ႒ာန္းေၾကညာၿပီးေနာက္ ေမယုနယ္ျခားခ႐ိုင္ကို လႊဲေျပာင္းေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ အေၾကာင္းေၾကာင္း တုိ႔ေၾကာင့္ လက္ေတြ႔ အေကာင္အထည္ မေဖာ္ႏိုင္ခဲ့ေပ။ […]

သမိုင္းဟူသည္ဤသို႕တည္

သမိုင္းဟူသည္ဤသို႕တည္-၉ (မြတ္စ္လင္မ္ဆိုတာ လူမ်ိဳးလား- ျမန္မာႏိုင္ငံ ႏွင့္ မြတ္စ္လင္မ္) M M Media M-Media ရဲရင့္သစၥာ ယခုေဆာင္းပါးမွာ အစၥလာမ္သာသနာ ႏွင့္ပတ္သတ္ျပီး သမိုင္းအလြဲမ်ားစြာ ထည့္သြင္းေ၇းသားထားတဲ့ ဗုဒၶဘာသာျမစ္ဖ်ား ႏွင့္ သမိုင္း႐ႈေထာင့္ မူ၇င္းစာအုပ္လင္ခ့္ စာအုပ္ကိုဤ က်မ္းငယ္ျပဳစုသူ ရဲရင့္သစၥာမွ သမိုင္းအမွန္မ်ား ျဖင့္ ျပန္လည္ေျဖရွင္းေရးသားသာ စာအုပ္မွ အခန္းဆက္ေဖာ္ျပခ်က္ျဖစ္ပါသည္ မြတ္စ္လင္မ္ဆိုတာ လူမ်ိဳးလား ဟိႏၵဴဆိုတာ လူမ်ိဳးမဟုတ္သလို၊ မြတ္စ္လင္မ္ဆိုတာလည္း လူမ်ိဳးမဟုတ္ပါ။ အိႏၵိယ တိုက္ငယ္မွာေနထိုင္သူ အားလုံးကို ေယဘုယ်အားျဖင့္ ဟိႏၵဴ လို႔ ေခၚ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီအေၾကာင္းကိုေအာက္တစ္ေနရာမွာ ေရးျပပါဦးမယ္။   မြတ္စ္လင္မ္ဆိုတဲ့ အာရဗီေဝါဟာရ နဲ႕ အစၥလာမ္ဆိုတဲ့ အာရဗီေဝါဟာရႏွစ္ခုစလုံး ဟာအာရဗီေဝါဟာရ အရင္းအျမစ္ “စလမ” က ေန ဆင္းသက္လာတာပါ။ […]

ျမန္​မာမူစလင္​တုိ႔၏ အ့ံျသစရာလုပ္​ရပ္​မ်ား

တန္းဖိုးမသိေတာ့ တန္ဖိုးမရိွဘူးေပါ့…… # ျမန္မာ မြတ္စ္လင္မ္ တို႔ဧ။္ အံ့ျသစရာေကာင္းလိုက္ေသာလုပ္ရပ္မ်ား# မြတ္စ္လင္မ္ မ်ားသိသင့္သိထိုက္ေသာေၾကာင့္ဖတ္ၾကည့္ေပးပါ.    သကၠရာဇ္ ၁၈၂၄ ခုနစ္ အဂၤလိပ္ျမန္မာစစ္ပြဲတြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ကို ကာကြယ္တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾကေသာ ေတာင္ငူမွ ဗိုလ္မႉးေရႊသိုင္းႏွင့္ ဗိုလ္မႉးေရႊမႈိင္းတို႔မွာ ျမန္မာ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားျဖစ္ၾကသည့္အတြက္ ဘႀကီးေတာ္မင္းဘုရားႀကီးက ၎တို႔ႏွစ္ဦးကိုဂုဏ္ျပဳေသာအားျဖင့္ တစ္ျခမ္းပဲ့ဗလီႀကီးကိုတည္ေဆာက္ေပးခဲ့ပါသည္။ထို႔အခ်ိန္ ဝါးဓနိျဖင့္ ဗလီဝတ္ေက်ာင္းေတာ္ႀကီးကိုတည္ေဆာကိခဲ့သည္။     ပုဂံမင္းလက္ထက္ ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ႏွစ္ဦးျဖစ္သူၿမိဳ႕ဝန္ဘိုင္ဆပ္ႏွင့္ ၿမိဳ႕စာေရးေမါင္ပိန္တို့သည္တိုင္းျပည္အေပၚ သစာၥ႐ွိစြာ အသက္ေပးအမႈထမ္းခဲ့သည္။ဦးပိန္သည္ရခိုင္ဆက္ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ဘံုးအိုရြာဇာတိ ျဖစ္သည္။ပုဂံမင္းလက္ထက္တြင္ အမရပူရေနျပည္ေတာ္၏ ၿမိဳ႕စားမင္းျဖစ္လာခဲ့သည္။ၿမိဳ႕ေတာ္ဝန္ဘိုငိဆပ္ သည္အမရပူရၿမိဳ႕ေတာ္တြင္ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းမ်ားအနက္႐ွား႐ွားပါးပါးဗားကရာအုတ္ တိုက္ေက်ာင္းႀကီးေဆာက္လုပ္လႉဒါန္းခဲ့သည္။ၿမိဳ႕ေတာ္မင္းေမာင္ပိန္ကလည္းေတာင္သမံအင္းကိုုဖတ္၍ တိုင္ေပါင္းတစ္ေထာင္ေက်ာ္ပါဝင္သည့္ သစ္သားတံတားႀကီးတစ္ခုေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းခဲ့ရာ ယေန႔တိုင္ ျမန္မားဂုဏ္ေဆာင္ ကမာၻေက်ာ္ ဦးပိန္တံတားအျဖစ္႐ွိေနခဲ့သည္။      ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ၿမိဳ႕စာေရး ဦးပိန္သည္ ဦးပိန္တံတားတစ္ခုတည္းကိုသာေဆာက္လုပ္ခဲ့ျခင္းမဟုတ္ ဘဲ က်င္းေခ်ာင္းကိုျဖတ္၍ ေတာင္ႀကီးတံတား၊ဟသာၤတံတား၊ပန္းပဲတံတား၊ဘံုးအိုတံတား၊စက်င္ဝတံတား ႏွင့္ ကုကၠိဳတံတားမ်ားကိုလည္းေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းခဲ့သည္။       မင္းတုန္မင္းတရားႀကီးလက္ထက္ […]

၁၉၄၂ခုနစ္ ရခိုင္တိုင္း လူမ်ိဳးေရး ပ႗ိပကၡအေၾကာင္း တေစ့တေစာင္း by U Kyaw Min

(A glimpse into the 1942 Rakhine state communal conflict) ၁၉၄၂ခုနစ္က ရခိုင္တိုင္းတြင္ ေပၚေပါက္ခဲ့ေသာ မြတ္စလင္ႏွင့္ ရခိုင္ အဓိကရုဏ္းကို စစ္ၿပီးေခတ္ ၿဗိတိသွ်အစိုးရသည္လည္းေကာင္းလြတ္လပ္ေရးရၿပီးျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရသည္လည္းေကာင္း တရားဝင္စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားျပဳလုပ္၍ မွတ္တမ္းျပဳစုထားျခင္းမရွိသျဖင့္ ယေန႔အခါ လူတို႔က လိုရာဆြဲေျပာဆိုမႈမ်ား ပံုႀကီးခ်ဲ႕မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚေနသည္ကို ေတြ႕ရွိရသည္။ ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း ၿဗိတိသွ် တပ္သားမ်ား ဂ်ပန္ရန္ကို ေရွာင္ရန္ ျမန္မာျပည္မွ ဆုတ္ခြာသြားေသာအခါ ၁၉၄၁ခုနစ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ အႏၵိယႏိုင္ငံသား ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ား ျပည္မတြင္ အရွိန္ျမင့္ျဖစ္ေပၚ၍ အႏၵိယႏိုင္ငံသားမ်ားမွာ ရရာလမ္းေၾကာင္း ႀကံဳရာယာဥ္၊ရထားမ်ားျဖင့္ အိႏၵိယသို႔ သုတ္ႀကီးသုတ္ျပာ ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကသည္။ ယာဥ္၊ ရထား မမွီသူမ်ား ကုန္းေၾကာင္း ေတာင္ေက်ာ္လမ္းမ်ားမွတဆင့္ ေျခလ်င္သြားခဲ့ၾကသည္။ လမ္းခရီးတြင္ လုယက္တိုက္ဖ်က္ျခင္းခံရသူမ်ား ရွိသည့္အျပင္ ေရာဂါဘယႏွင့္ ငတ္ျပတ္၍ ေသဆံုးသူမ်ားလည္း […]